Η ξενάγηση στο “Μουσείο του Οδοντωτού” στο Διακοπτό ζωντανεύει την ιστορία του πιο εμβληματικού σιδηροδρόμου της Ελλάδας

Η εμβληματική  διαδρομή  22 χιλιομέτρων εγκαινιάστηκε το 1896  και θεωρείται κατασκευαστικός άθλος ακόμη και με τα σημερινά δεδομένα

Η ξενάγηση στο Μουσείο του Οδοντωτού στο Διακοπτό από τον πρόεδρο του Συλλόγου Φίλων Οδοντωτού, κ. Γιάννη Καραπαναγιώτη, αποτελεί μια μοναδική εμπειρία που ζωντανεύει την ιστορία του πιο εμβληματικού σιδηροδρόμου της Ελλάδας.

Στο μικρό, αλλά ιδιαίτερα σημαντικό μουσείο το οποίο είναι αφιερωμένο στον Οδοντωτό και την ιστορία του, βρέθηκαν οι ιδιοκτήτες των Αυτοκινούμενων τροχόσπιτων το τριήμερο του Αγ. Πνεύματος, μία εκδρομή που οργάνωσε η λέσχη τους (ΕΛ.Α.Τ.) και ξεναγηθήκαν στα πλούσια εκθέματα, τεκμήρια της πορείας του Οδοντωτού από τα τέλη του 19ου αιώνα έως και τις μέρες μας. από τον Πρόεδρο των Φίλων Οδοντωτού, κύριο Γιάννη Καραπαναγιώτη, ο οποίος ήταν εξαιρετικός και πραγματικά τον ευχαριστούμε  πολύ!

Η πρόεδρος της ΕΛ.Α.Τ. μαζί και τα μέλη που πήγαν στο Μουσείο υπέγραψαν την διαμαρτυρία, για να ξανασφυρίξει και πάλι ο οδοντωτός. Ακούστε την δήλωσή της στο τέλος του βίντεο

Το τρένο εγκαινιάστηκε το 1896 επί κυβερνήσεως Χαρίλαου Τρικούπη και θεωρείται κατασκευαστικός άθλος ακόμη και με τα σημερινά δεδομένα, λόγω του δύσβατου εδάφους και του υψομέτρου. Η μελέτη ανατέθηκε σε Γάλλους επιστήμονες και η σύμβαση της κατασκευής του δικτύου του Οδοντωτού και της εκμετάλλευσής του για 92 χρόνια υπογράφηκε με το ελληνικό δημόσιο και τους «Σιδηρόδρομους – Πειραιώς – Αθηνών – Πελοποννήσου» (ΣΠΑΠ). Ο τρόπος της κατασκευής του δεν επιβάρυνε το οικοσύστημα του φαραγγιού, οι τεχνίτες της περιοχής έκαναν με ξύλο και πέτρα ένα έργο που μοιάζει σαν να το έφτιαξε η φύση από μόνη της.

Ο Οδοντωτός, ήρθε για να δώσει ανάσες στις τοπικές κοινωνίες Διακοπτού & Καλαβρύτων και των γύρω χωριών που ασφυκτιούσαν σχεδόν αποκλεισμένα συγκοινωνιακά από την υπόλοιπη Αχαΐα

Ο Οδοντωτός έχει εύρος γραμμής 750 χιλιοστά και είναι από τις στενότερες σιδηροδρομικές γραμμές στην Ελλάδα.  Το μήκος του ανέρχεται συνολικά σε 22 χιλιόμετρα.

Η μέγιστη κλίση της γραμμής είναι 17,5% στα σημεία με οδόντωση ενώ η μέγιστη κλίση της γραμμής χωρίς οδόντωση είναι 3,3%.

Δείτε το βίντεο

Ο Οδοντωτός από το Διακοπτό εισέρχεται στο φαράγγι του Βουραϊκού. Πραγματοποιεί στάσεις στις τοποθεσίες “Νιάματα” (ή “Μικροχελιδού”) και “Τρικλιά”. Ενδιαμέσως των Νιαμάτων και της Τρικλιάς υπήρχε παλαιότερα μέχρι το 1960 στάση στην χιλιομετρική θέση 8+156 (η παλαιά στάση Τρικλιάς). Στο μέσο περίπου της διαδρομής, μετά από 12 χιλιόμετρα, πραγματοποιεί στάση στο χωριό Κάτω Ζαχλωρού, ενώ στο σημείο αυτό εξυπηρετεί και τους επισκέπτες της ιστορικής Μονής του Μεγάλου Σπηλαίου. Στην συνέχεια μετά από 18 χιλιόμετρα διαδρομής πραγματοποιεί στάση νοτιοανατολικά κάτω από το χωριό Κερπινή, στην περιοχή “Στάση Κερπινής” (πρώην “Ραλλιά”) από τον ομώνυμο σταθμό εκεί, και, τέλος, καταλήγει στα Καλάβρυτα.

Τώρα χρησιμοποιείται κυρίως για τουριστική περιήγηση σε μία από τις ομορφότερες και εντυπωσιακότερες διαδρομές της Ελλάδας, ενώ επίσης κάθε χρόνο κατά την δεύτερη Κυριακή του Μαΐου, διοργανώνεται από το «Σύλλογο Ορειβασίας και Χιονοδρομίας Καλαβρύτων», το «Πανελλήνιο Πέρασμα» του φαραγγιού με τη συμμετοχή εκατοντάδων ορειβατών και πεζοπόρων.

Τον περασμένο Μάρτιο συμπληρώθηκαν ακριβώς 130 χρόνια από τότε που η ιστορική ατμομηχανή ΔΚ-8001, τύπου Cail και κατασκευής του 1891, πραγματοποιούσε το πρώτο δρομολόγιο του Οδοντωτού Σιδηροδρόμου ανάμεσα στο Διακοπτό και τα Καλάβρυτα. Ηταν 10 Μαρτίου του 1896 όταν ο γνωστός «Μουτζούρης» που λειτουργούσε με κάρβουνο, σφύριζε για πρώτη φορά σε μια κυριολεκτικά μαγευτική διαδρομή. Το τρένο ταίριαξε και ενσωματώθηκε  αρμονικά στο φυσικό περιβάλλον, σαν να «γεννήθηκε» μαζί του.

Και αμέσως την επόμενη μέρα 12 Μαρτίου 2026 τέθηκαν σε επ’ αόριστον αναστολή λειτουργίας τα τακτικά δρομολόγια του Οδοντωτού σιδηροδρόμου στη διαδρομή Διακοπτό – Καλάβρυτα, ανακοίνωσε ο ΟΣΕ. Αιτία οι κατολισθήσεις μεγάλων και επικίνδυνων βράχων προς τις σιδηροτροχιές στην περιοχή του Χελμού

Απαραίτητη προϋπόθεση για να σφυρίζει ξανά το τρένο είναι η επίσημη διαβεβαίωση από τις αρμόδιες αυτοδιοικητικές αρχές ότι έχει μειωθεί αισθητά ο κίνδυνος κατολισθήσεων στο γεωλογικά ευαίσθητο φαράγγι του Βουραϊκού.

Η «Επιτροπή Πρωτοβουλίας Φορέων και Πολιτών Καλαβρύτων και Διακοπτού» διοργανώνει διαδοχικές συγκεντρώσεις διαμαρτυρίας (όπως στον σταθμό Διακοπτού και τον κόμβο Πούντας), ζητώντας την άμεση λήψη μέτρων προστασίας και την επαναλειτουργία της γραμμής, καθώς ο Οδοντωτός αποτελεί την τουριστική «αορτή» της Βόρειας Πελοποννήσου.

Έχει ήδη προγραμματιστεί νέα μεγάλη συγκέντρωση διαμαρτυρίας στο Διακοπτό για τις 14 Ιουνίου 2026. με σύνθημα “ΟΧΙ στην υποβάθμιση του οδοντωτού” αποτελεί το κεντρικό μήνυμα των έντονων κινητοποιήσεων και διαμαρτυριών και ζητούν να ξεκινήσουν ξανά τα δρομολόγια χωρίς καθυστερήσεις.