Μουσείο Φωτογραφικών Μηχανών “Τάκη Αϊβαλή” στον Μυστρά Λακωνίας

Ήρθε ο καιρός, με τις πολλές τεχνολογικές εξελίξεις,  οι φωτογραφικές αναλογικές μηχανές να γίνουν μουσειακά είδη!

Ένας τέτοιος χώρος – πραγματικό “διαμάντι”- υπάρχει, κάτω από την Καστροπολιτεία του Μυστρά, που αξίζει να το επισκεφθεί κανείς για να θαυμάσει  όμορφα εκθέματα φωτογραφικών μηχανών, που σε ταξιδεύουν στο χώρο και στο χρόνο!

Ο χώρος δεν είναι άλλος από το Μουσείο Φωτογραφικών Μηχανών “Τάκη Αϊβαλή”.

Το Μουσείο Φωτογραφικών Μηχανών “Τάκη Αϊβαλή” στον Μυστρά Λακωνίας, εγκαινιάστηκε το Μάρτιο του 2013 και φιλοξενεί την μεγάλη ιδιωτική συλλογή φωτογραφικών μηχανών – παγκοσμίως-, που αποτελείται από περίπου 1.000 μηχανές.

Μια σπουδαία δωρεά για τον τόπο της Σπάρτης. Το 2001 η συλλογή κέρδισε μια θέση στο βιβλίο των ρεκόρ Guinness και σήμερα μπορεί να τη θαυμάσει κανείς επισκεπτόμενος αυτό το ιδιαίτερο μουσείο. Όλες οι μηχανές που υπάρχουν στο Μουσείο είναι μεταχειρισμένες με το ανάλογο πιστοποιητικό, εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων που αγοράστηκαν καινούριες.

Η επέλαση της ψηφιακής τεχνολογίας στη φωτογραφία ήταν αναμενόμενη, και καλοδεχούμενη από επαγγελματίες και ερασιτέχνες. Την τελευταία δεκαετία οι ψηφιακοί αισθητήρες έχουν εκτοπίσει πλήρως τον αναλογικό προκάτοχό τους, το φιλμ.

Όλος ο επαγγελματικός κλάδος μέσα σε πολύ μικρό χρονικό διάστημα αντικατέστησε τον αναλογικό εξοπλισμό του με ψηφιακό, και ακολούθησαν οι ερασιτέχνες.

Οι μηχανές αυτές δεν έχουν σταματήσει να δουλεύουν, ούτε η χαμηλή τους τιμή σημαίνει ότι βγάζουν χειρότερες φωτογραφίες από τις καινούριες ψηφιακές. Σημαίνει απλά ότι εγκαταλείφθηκαν για χάρη της ψηφιακής τεχνολογίας και των κινητών τηλεφώνων.

Δείτε το βίντεο:

Ο διάσημος σκηνοθέτης και  φωτογράφος Βιμ Βέντερς έχει πολλές αντιρρήσεις για τις κάμερες των κινητών τηλεφώνων. Πιστεύει πως έχουν επηρεάσει αρνητικά τη φωτογραφική τέχνη. Μιλώντας σε μία από τις εκθέσεις των Polaroid φωτογραφιών του δήλωσε ότι η φωτογραφία είναι αυτή τη στιγμή νεκρή και πως γι’ αυτό φταίνε τα κινητά μας τηλέφωνα.
«Το πρόβλημα με τις φωτογραφίες που είναι τραβηγμένες από τα iPhone είναι ότι δεν τις βλέπει κανείς. Ούτε κι αυτοί που τις τραβούν. Ούτε καν τις τυπώνουν».
Ποια είναι η γνώμη του για τις σέλφι; Θεωρεί ότι είναι σαν κοιτάμε τον εαυτό μας στον καθρέφτη. «Τραβάω κι εγώ σέλφι αλλά δεν θεωρώ ότι κάνω φωτογραφία τραβώντας τες».

Ποιος είναι ο Τάκης Αϊβαλής

Ο Τάκης Αϊβαλής γεννήθηκε στο Μυστρά στις 10 Μαρτίου 1934 και αφού τελείωσε το Γυμνάσιο στη Σπάρτη, φεύγει ως Αμερικανός υπήκοος για τις Ηνωμένες Πολιτείες όπου συνεχίζει τις σπουδές του στο Harpur University στο Binghampton της Νέας Υόρκης.

Υπηρετεί στον αμερικάνικο στρατό με απόσπαση στην Γερμανία σε μονάδα κατευθυνομένων βλημάτων (Nike Ajax) της 7ης Στρατιάς. Στην Γερμανία ασχολείται σοβαρά, φωτογραφίζοντας για λογαριασμό του στρατού και αφού απολύεται, σπουδάζει στο New York Institute Of Photography και παίρνει το πτυχίο του με ειδικότητα στην διαφημιστική, τουριστική, εμπορική φωτογραφία και φωτογραφία μόδας. Το 1967 έρχεται πίσω στην Ελλάδα, εργάστηκε στη διαφήμιση αλλά και σε εφημερίδες και περιοδικά, ενώ ήταν μεταξύ των ιδρυτικών μελών της Ένωσης Φωτογράφων Ελλάδος Δημιουργικής Φωτογραφίας.

Αποτελεί το όνειρο μιας ζωής και το επιστέγασμα των προσπαθειών του Τάκη και της Αναστασίας Αϊβαλή. Η συλλογή περιλαμβάνει κυρίως την εξέλιξη των φωτογραφικών μηχανών του εικοστού αιώνα που απευθυνόταν κυρίως στον ερασιτέχνη.
Μια από τις παλαιότερες είναι μια Kodak N2 Plico του 1885 και ακολουθεί μια ολόκληρη γκάμα όπως εξελίχθηκαν μέσα στον 20ο αιώνα. Φιγουράρουν Kodak, Agfa, Ansco, Argus, Coronet, Zeiss Ikon, Bilora, Dacora, Ferrania, Minolta , Ilford, Yashica, Nikon, Canon, Olympus, Mamiya, Polaroid, Zenit, Gomz, Practica, Fed, Lomo

Η σύζυγος, χήρα του Τάκη Αϊβαλή, μιλώντας από καρδιάς, ανέφερε «ότι υπήρξαν στιγμές που ο δωρητής έθεσε την πατρίδα του και το χωριό του πάνω και από την οικογένειά του». Περιέγραψε τη διαδικασία συλλογής των φωτογραφικών μηχανών που με λαχτάρα, επί σειρά ετών, συγκέντρωνε ο Τάκης Αϊβαλής κι ευχαρίστησε θερμά τον Σταύρο Αργειτάκο για το έργο που στέγασε αυτόν τον θησαυρό. Ένα θησαυρό που «πάνω απ’ όλα είναι αποτέλεσμα της αγάπης και φιλοπατρίας του δωρητή».

Στα μέσα περίπου της δεκαετίας του ’40 ο πατέρας του Τάκη Αϊβαλή του προσφέρει ως δώρο μια μικρή φωτογραφική μηχανή Kodak A τύπου pocket του 1923. Παρά το γεγονός ότι δε μπορούσε να βρει φιλμ για την πρώτη του φωτογραφική μηχανή, έμελλε να γίνει το καθοριστικό γεγονός της ζωής του.

Το 1952 έχοντας μεταναστεύσει και ο ίδιος στην Αμερική αποκτά τη δεύτερη φωτογραφική του μηχανή μια Billy Clark της Agfa. Στη Γερμανία όπου είχε αποσπασθεί ως Αμερικάνος στρατιώτης, αποφασίζει να ασχοληθεί σοβαρά με τη φωτογραφία. Ξεκινά φωτογραφίζοντας υπό την υπηρεσία του στρατού και όταν απολυθεί παίρνει την απόφαση να σπουδάσει στο New York Institute of Photography όλα τα είδη φωτογραφίας εκείνης της εποχής. Στην πορεία, διδάσκει και ο ίδιος για τρία χρόνια στο Πανεπιστήμο που φοιτούσε.

Το Μουσείο Φωτογραφικών Μηχανών Τάκης Αϊβαλης

Το Μουσείο βρίσκεται στον κεντρικό άξονα του χωριού, στο δημοτικό πάρκινγκ, 80 μέτρα από την πλατεία. Ο αρχιτέκτονας κ. Κροκίδης Δημήτριος έκανε τη μουσειολογική μελέτη για την κατασκευή του μουσείου και σε συνεργασία με 3 γνώστες φωτογραφικών μηχανών, κάθε μηχανή τοποθετήθηκε στο χώρο χρονολογικά, σύμφωνα με τα τεχνικά χαρακτηριστικά της, φορμά, λειτουργία, μοντέλο.

Στον εκθεσιακό χώρο του Μουσείου Τάκης Αϊβαλής o επισκέπτης μπορεί να ανακαλύψει την τεχνολογική και ιστορική εξέλιξη των φωτογραφικών μηχανών στον 20ο αιώνα, καλύπτοντας χρονολογικά ένα φάσμα από το 1885 μέχρι και το 1995 περίπου.

Το 1967 έρχεται πίσω στην Ελλάδα και εργάζεται για ένα χρόνο στην διαφημιστική εταιρεία «Γκρέκα» του Αρ. Σκυλίτση. Στη συνέχεια ανοίγει δικό του στούντιο και ασχολείται με τη φωτογραφία, φωτογραφίζοντας επί δεκαπέντε χρόνια κατ’ αποκλειστικότητα για το εξαμηνιαίο περιοδικό μόδας «Modehellas» και επί δώδεκα χρόνια – επίσης κατ’ αποκλειστικότητα – για το εξαμηνιαίο περιοδικό «The shoe and leather goods export magazine». Ιδρυτικό μέλος της ΕΦΕΔΗΦ (Ένωση Φωτογράφων Ελλάδος Δημιουργικής Φωτογραφίας) και μέλος του μουσείου της Kodak στη Νέα Υόρκη, αποκτά ως πελάτες του τις τράπεζες Εθνική, Ιονική και Λαϊκή με τις πολιτιστικές τους εκδόσεις, τον Ελληνικό Οργανισμό Τουρισμού, βιομηχανίες, βιοτεχνίες και την Phillip Morris για την οποία φωτογραφίζει κατ’ αποκλειστικότητα διαφημιστικά των τσιγάρων Malboro για τις Aραβικές Χώρες και την Αφρική.
Το 2006 συγγράφει και εκδίδει το φωτογραφικό – ιστορικό λεύκωμα «Μυστράς: Ταξίδι στο χρόνο», μέσω του «Αθηναϊκού Πρακτορείου Ειδήσεων», το οποίο τυγχάνει πολύ καλής ανταπόκρισης με αξιολογότατα σχόλια.
Ο Δήμαρχος Σπάρτης, Σταύρος Αργειτάκος, εμφανώς συγκινημένος, από το βήμα των εγκαινίων αναφέρθηκε τόσο στο έργο του Μουσείου, όσο και στο πρόσωπο και την οικογένεια του Τάκη Αϊβαλή. Δεν ξέχασε τις στιγμές και τις δυσκολίες όπως και όσους συμμετείχαν στην επίτευξη αυτού του σκοπού.
Χαρακτήρισε τον καρπό μιας δεκάχρονης προσπάθειας, το Μουσείο, ως «μοναδικό και σπάνιο» και ανέφερε ότι «όσο μεγάλο είναι το έργο τόσο μεγάλη είναι και η ευθύνη».

Ο κ. Αργειτάκος αναφέρθηκε στη συμβολή των Δημάρχων Μυστρά, αειμνήστου Νίκου Βαχαβιώλου και Δημήτρη Αποστολάκου καθώς και στην συμβολή του τ. υπουργού Γιάννη Βαρβιτσιώτη στον οποίο και απέδωσε τιμητική πλακέτα.
Η σύζυγος, χήρα του Τάκη Αϊβαλή, μιλώντας από καρδιάς, ανέφερε «ότι υπήρξαν στιγμές που ο δωρητής έθεσε την πατρίδα του και το χωριό του πάνω και από την οικογένειά του». Περιέγραψε τη διαδικασία συλλογής των φωτογραφικών μηχανών που με λαχτάρα, επί σειρά ετών, συγκέντρωνε ο Τάκης Αϊβαλής κι ευχαρίστησε θερμά τον Σταύρο Αργειτάκο για το έργο που στέγασε αυτόν τον θησαυρό. Ένα θησαυρό που «πάνω απ’ όλα είναι αποτέλεσμα της αγάπης και φιλοπατρίας του δωρητή».
Ο αναπληρωτής Υπουργός Πολιτισμού κ. Κώστας Τζαβάρας με μεστό και πρωτότυπο λόγο, από το βήμα ανέφερε:
“Σήμερα εγκαινιάζουμε ένα έργο καλό. Η Πολιτεία, δι εμού, υπογραμμίζει, ότι τα λόγια καρδιάς της χήρας Αϊβαλή είναι συνεπή με τα έργα του Παναγιώτη Αϊβαλή. Είναι υποχρέωση όλων μας να διατηρήσουμε την ιστορική μνήμη. Η μνήμη είναι δύναμη, εθνική και συμβολική που δημιουργεί νέες πραγματικότητες.
Αν αυτό το είχαμε αντιληφθεί εγκαίρως, η Σπάρτη και ο Μυστράς θα είχαν γνωρίσει μεγάλη ανάπτυξη. Η Πολιτεία χρωστά σε τούτον τον τόπο”.

________________

Το μουσείο είναι ανοιχτό καθημερινά 9:00- 13:00 με δωρεάν είσοδο.
Μυστράς
Τηλέφωνο: +30 27310 81085, +30 27310 28166, +30 6972 081737